Door 
34%
Hernieuwbaar
Aandeel hernieuwbare energie in Belgische elektriciteitsmix 2025
34%
Kernenergie
Aandeel kernenergie in Belgische elektriciteitsmix 2025
15%
Windenergie
Aandeel windenergie (offshore + onshore) in 2025
12%
Zonne-energie
Aandeel zonne-energie in de Belgische elektriciteitsmix 2025
Bron: Elia — Elektriciteitsmix 2025
Welke soorten energiebronnen zijn er?
Er zijn twee grote categorieën energiebronnen: hernieuwbare energiebronnen, die onuitputtelijk zijn en geen schadelijke uitstoot produceren, en niet-hernieuwbare energiebronnen, die eindig zijn en bijdragen aan klimaatverandering. Kernenergie is een bijzonder geval: het is niet hernieuwbaar, maar stoot ook nauwelijks CO2 uit.
Wat zijn hernieuwbare energiebronnen?
Hernieuwbare energiebronnen zijn onuitputtelijke energiebronnen die zichzelf voortdurend aanvullen, zoals wind, zon, water en aardwarmte. Er is een eindeloze hoeveelheid beschikbaar: de wind blijft waaien en de zon blijft schijnen. Ze worden ook wel groene energiebronnen of duurzame energiebronnen genoemd.
Dankzij technologische vooruitgang worden hernieuwbare energiebronnen steeds efficiënter en goedkoper. Ze spelen een centrale rol in de energietransitie van België, waarbij het land de overstap maakt van fossiele naar schone energie. In 2025 leverde hernieuwbare energie al 34% van alle elektriciteit in België — een historisch record.
Wat zijn fossiele energiebronnen?
Fossiele energiebronnen zijn energiebronnen die zijn gevormd uit de overblijfselen van dode planten en dieren die over miljoenen jaren zijn samengeperst. De bekendste zijn aardgas, aardolie en steenkool. Ze zijn eindig: eenmaal opgebruikt zijn ze niet meer beschikbaar.
Bij de verbranding van fossiele energiebronnen komen vervuilende stoffen vrij, waaronder grote hoeveelheden CO2. Die uitstoot draagt rechtstreeks bij aan de opwarming van de aarde. Dit is de voornaamste reden waarom overheden en bedrijven wereldwijd actief investeren in de overgang naar hernieuwbare energiebronnen. Bekijk de Belgische energiemix voor een volledig beeld van hoe onze stroom wordt opgewekt.
Welke hernieuwbare energiebronnen zijn er in België?
België telt meerdere hernieuwbare energiebronnen: wind, zon, water, biomassa, biogas, geothermie en warmtekrachtkoppeling. Elk van deze bronnen heeft zijn eigen kenmerken, voordelen en beperkingen in de Belgische context. In 2025 leverde de combinatie van deze bronnen 34% van alle elektriciteit in het land.
Windenergie als meest gebruikte hernieuwbare energiebron in België
De meestgebruikte hernieuwbare energiebron in België is windenergie. In 2025 was windenergie verantwoordelijk voor 15% van alle geleverde elektriciteit in België — een sterke stijging ten opzichte van voorgaande jaren.
Het grootste deel van de Belgische windproductie komt van offshore windparken op de Noordzee. België heeft een van de dichtstbevolkte offshore windzones ter wereld, met parken zoals Gemini, Nobelwind en Northwester 2. Maar ook op land blijft het aantal windturbines groeien, vooral in Vlaanderen en Wallonië. Grote energieleveranciers zoals Eneco, Luminus en Elia investeren actief in nieuwe windcapaciteit, naast coöperatieve initiatieven zoals Wase Wind en Ecopower.
Zonne-energie in België
In 2025 was circa 12% van alle geleverde elektriciteit in België afkomstig uit zonne-energie. Dat aandeel ligt in werkelijkheid nog hoger, omdat een groot deel van de zonnestroom direct wordt verbruikt door de huishoudens die zonnepanelen hebben geplaatst, en dus nooit het net bereikt.
Meer dan 900.000 fotovoltaïsche installaties staan in Vlaanderen, en dat aantal blijft snel groeien. Steeds meer Belgen combineren hun zonnepanelen met een thuisbatterij om de opgewekte stroom ook 's avonds te kunnen gebruiken. Zonne-energie is daarmee één van de meest toegankelijke hernieuwbare energiebronnen voor particulieren en een sleutelelement in de weg naar een klimaatneutrale energiemarkt.
Geothermie in België
Geothermie maakt gebruik van de warmte die diep in de bodem aanwezig is. Hoe dieper je boort, hoe warmer het wordt — in België gemiddeld 30°C extra per kilometer diepte. Die warmte kan worden gebruikt om gebouwen te verwarmen of zelfs om elektriciteit op te wekken.
Geothermie is in heel België toepasbaar, zowel in Vlaanderen als in Wallonië. De ondergrond varieert van jonge gesteenten tot lagen die 400 miljoen jaar oud zijn. Diepe geothermie biedt grote beloften voor de toekomst: in Luik en Antwerpen lopen proefprojecten die steden deels van hernieuwbare warmte kunnen voorzien. Onthoud dat geothermische warmtepompen een hoger rendement hebben dan lucht-waterpompen, ook bij erg koude winters.
Waterkracht: energie opwekken met water
Waterkracht zet de kinetische energie van stromend water om in elektriciteit via een turbine en generator. Wereldwijd is het de grootste bron van hernieuwbare elektriciteit — denk aan de Chinese Drieklovendam die jaarlijks tot 94 terawattuur opwekt. In België speelt waterkracht een bescheidener rol door de vlakke geografie en het gebrek aan snelstromende rivieren.
In 2025 levert waterkracht nog steeds slechts een fractie van de Belgische elektriciteitsproductie. De bestaande waterkrachtcentrales langs de Maas en de Ourthe blijven echter een stabiele en volledig CO2-vrije bijdrage leveren aan de energiemix. Pumped-storage centrales zoals Coo-Trois-Ponts spelen bovendien een cruciale rol als energieopslag, door overtollige stroom op te slaan en die bij piekvraag terug te leveren aan het net.
Biomassa als controversiële groene energiebron
Biomassa is organisch materiaal van plantaardige of dierlijke herkomst dat kan worden verbrand, vergist of vergast om energie op te wekken. Denk aan houtpellets, landbouwresten, snoeihout en voedselafval. In België wordt biomassa gebruikt in warmtekrachtcentrales en bijgestookt in voormalige kolencentrales.
Biomassa is controversieel omdat bij de verbranding CO2 vrijkomt. Voorstanders wijzen erop dat die CO2 eerder door de planten werd opgenomen en dus niet nieuw in de atmosfeer terechtkomt. Critici stellen dat de verbranding sneller gaat dan het herstel van de bossen. Door de vergisting van biomassa kan ook biogas worden geproduceerd, dat kan worden gebruikt voor transport, verwarming en elektriciteitsproductie.
Warmtekrachtkoppeling als efficiënte energiebron
Warmtekrachtkoppeling (WKK) is een technologie die tegelijkertijd warmte en elektriciteit opwekt uit één brandstofbron. In tegenstelling tot een gewone centrale, die veel warmte verliest als afvalproduct, benut een WKK-installatie die warmte nuttig — voor ruimteverwarming, warm water of industriële processen.
WKK-installaties kunnen draaien op aardgas, maar ook op biogas of waterstof, waardoor ze compatibel zijn met de energietransitie. Door het hoge totaalrendement — tot 85% of meer — stoot een WKK-installatie veel minder CO2 uit dan aparte elektriciteits- en warmteproductie. Ze zijn populair bij ziekenhuizen, zwembaden, industrie en grote woonprojecten in België.
Welke fossiele en grijze energiebronnen bestaan er?
Niet-hernieuwbare energiebronnen — aardgas, aardolie, kolen en kernenergie — waren decennialang de ruggengraat van de Belgische elektriciteitsmix. Hoewel hun aandeel daalt, leveren ze in 2025 nog steeds meer dan de helft van alle stroom. Hieronder vind je een overzicht van elk van deze bronnen en hoe ze worden ingezet in België.
Kernenergie in België
Kernenergie is een bijzondere energiebron: ze stoot vrijwel geen CO2 uit tijdens de productie, maar het radioactief afval blijft duizenden jaren gevaarlijk. In 2025 leverde kernenergie 34% van alle elektriciteit in België — een forse daling ten opzichte van 52,4% in 2021, mede door de tijdelijke stillegging van meerdere reactoren voor onderhoud en verlenging.
België besloot de levensduur van de reactoren Doel 4 en Tihange 3 te verlengen tot 2035 om de bevoorradingszekerheid te garanderen tijdens de energietransitie. Kernenergie wordt niet als hernieuwbaar beschouwd, maar wel als koolstofarme bron. Het debat over de rol van kernenergie in een klimaatneutrale toekomst is in België en Europa volop aan de gang.
Aardgas als fossiele energiebron
In 2025 werd circa 19% van alle elektriciteit in België opgewekt in gascentrales — een daling ten opzichte van 24,8% in 2021. Aardgas geldt als de minst vervuilende fossiele brandstof: het stoot minder CO2 uit dan kolen of olie. Toch blijft het een significante bron van broeikasgassen.
Doordat België volledig afhankelijk is van import voor zijn aardgas, en de gasprijzen na de oorlog in Oekraïne sterk zijn gestegen, investeert de overheid actief in alternatieven. Huishoudens worden aangemoedigd hun gasketel te vervangen door een warmtepomp, die ook op hernieuwbare stroom kan draaien. Bekijk de evolutie van gasprijzen op de Belgische energiemarkt.
Aardolie als fossiele energiebron
Aardolie heeft een brede toepassingsrange: naast elektriciteitsproductie wordt het gebruikt voor transportbrandstoffen, kunststoffen, smeermiddelen en mazout voor woningverwarming. In België is het gebruik van aardolie voor elektriciteitsproductie minimaal, maar veel huishoudens — vooral in landelijke gebieden — verwarmen hun woning nog steeds met mazout.
Bij de verbranding van aardolie komt relatief veel CO2 vrij. De uitfasering verloopt langzamer dan bij kolen, maar nieuwe subsidies voor warmtepompen en isolatie versnellen de omschakeling in de residentiële sector. Aardolie zal naar verwachting nog tientallen jaren een rol spelen in de zware industrie en luchtvaart, waar alternatieven nog schaars zijn.
Kolen als vervuilende energiebron
Kolen zijn de meest vervuilende fossiele brandstof: de verbranding ervan stoot grote hoeveelheden CO2, stikstofoxiden en fijnstof uit. In België worden kolen niet meer gebruikt voor elektriciteitsproductie — de laatste kolencentrale sloot zijn deuren al jaren geleden. Daarmee behoort België tot de Europese koplopers in de uitfasering van kolen.
Elders in Europa — zoals in Duitsland en Polen — spelen kolen nog steeds een grote rol in de energiemix. Wereldwijd zijn kolen nog steeds de grootste bron van elektriciteit, verantwoordelijk voor ruim 35% van de wereldwijde productie. De klimaatimpact is enorm: het volledig uitfaseren van kolen zou de wereldwijde CO2-uitstoot met meer dan een kwart kunnen verminderen.
Welke energiebron past het beste bij jou?
Als consument kies je niet rechtstreeks welke energiebron je elektriciteit opwekt, maar je kan wél bewust kiezen voor een groen energiecontract. Daarmee garandeer je dat de hoeveelheid stroom die jij verbruikt ergens ter wereld wordt opgewekt uit hernieuwbare bronnen, gedocumenteerd via Garanties van Oorsprong.
Wil je nog een stap verder gaan? Dan kan je investeren in eigen productie via zonnepanelen, je verwarming verduurzamen met een warmtepomp, of je ecologische voetafdruk berekenen via onze CO2-uitstoot pagina. Elke keuze telt in de energietransitie.
Bekijk alle energiecontracten vergelijken en ontdek welk groen contract het beste aansluit bij jouw verbruik en budget.